Nuştoxi Kırdi








Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Dersa Ziwanî - 6 (Mesderê Karan)

Resim
Ma na derse de bala xo danê mesderê karan (fîîlan) ser. Kokê “kar”î û “sufîks”êk bêrê têhet û -bê ke rewşa karî kes yan zemanî wa girêdaye bo- nameyê karî bêro viraştiş, vanê “mesder”. Nimûne: berd + ene = berdene (bi tirki “götürmek”) kerd + ene = kerdene (bi tirki “yapmak”) ant + ene = antene (bi tirki “çekmek”) Kirdkî de di tewirî sufîksê (sonek) mesderê karan estê: 1) “-iş”, “-yîş” û “-îyayîş” 2) “-ene” û “-yene” Hem sufîksê mesderî “-ene”/“-yene” û hem zî “-iş”/“-yîş”/“-îyayîş” tayê mintiqayan de hem sey mesderê karî hem zî sey nameyî vajîyenê. Ma vajîn ke kerdene/kerdiş (yapmak, yapma) û dayene/dayîş (yapmak, yapma). Grûba Xebate ya Vateyî seba ke ziwanê nuştişî de asanî (rehetî) bibo, formê “-ene”/“-yene” sey sufîksê mesderî, formê “-iş”/“-yîş”/“-îyayîş”î zî sey sufîksê nameyî tercîh kerdê. Sufîksê “-iş”, “-yîş” û “-îyayîş” teqabulê sufîksanê “me” û “ma”yê tirkî kenê. Seke vanê “etme” û “yapma”. Yanî sufîksê “-iş”, “-yîş” û “-îyayîş” gama ke dusîyenê peyê karî ra, kar ra name ...
Pêrune Biwena »

Nuştox Seyîdxan Kurij ra derheqî folkorî Çewlîg de yewna kîtab Arwûn û Lûy – Sonikî Çoligî

Resim
Kîtabî rojnamewan / Nuştox Seyîdxan Kurij Arwûn û Lûy - Sonîkî Çoligî“ hetî "Weşanxaneyî Nûbihar“ ra ame neşirkerdiş. Seyîdxan Kurij 20 serrîyo ke folklorî kirdkî sero xebat keno, ey heta nika zaf sonikî, meseleyî, fikreyî, vateyî verênan û deyîrî arêkerdî û kovar û rojnameyanî kurdan de dayî neşirkerdiş. S eyîdxan derheqî na xebatê xo de wina nuseno,Keyeyî ma di tim sonikî vacîyayîn. Sey zafê qicanî Kurdîstanî mi zî qijkekê xwi di şewanî zimistanî ê dergan di pîlanî xwi ra zaf sanikî gueştarî kerdî. Apî mi, baykî mi, dadîyê mi û emkênay mi hol sanikî vatîyen. Apî mi, mintiqê ma di yew çîrokbêjo namedar bi. Çi heyf ke apî mi rew merd, ez nieşkaya yi bidî
Pêrune Biwena »

Dersa Ziwanî - 8 (Karî-II)

Resim
Na derse de zî ma bala xo danê karan ser. a) Karo întransîtîf (bi tirkî: geçişsiz) Karo ke subje keno eke nêvîyaro çîyêna ser, întransîtîf (bi tirkî: geçişsiz) o. Nimûneyî: “O tim huyeno.” “A zî huyena.” “Ti ameyî.” “Şima yenê.” “Ê ameyê.” Seke aseno karo întransîtîf de nêrî, makî û zafhûmarîya karî rasterast subje ra eleqedar ê. b) Karo transîtîf (bi tirkî: geçişli) Karo ke subje keno, eke şexsêk yan çîyêna ser o tesîr bikero yan zî bivîyaro çîyêna ser, transîtîf (bi tirkî: geçişli) o. Karo transîtîf de cewabê persanê “çi, senî, kamî” esto. Nimûneyî: “Mi sayî werdî.” “Aye kincî deştî.” “Ey cixara şimite.” “Şima derse ezber kerde.” “Înan nan werd.” c) “Karo Nêmcet” (Kopula) Kirdkî de yew kar (fîîl) esto ke temam nîyo, “karo nêmcet” o, tena demeyê nikayinî de ancîyêno. Tirkî de nê karî ra vanê “ek fiil”, îngilîzkî de zî “copula” (kopula) vajîyeno. Kirdkî de no kar zemîran, sifetan û nameyan ra cîya nusîyeno. Nimûne: “A kam a, o kam o, ê bînî kam ê? A Zelal a, o Welat o, ê zî wendekar ...
Pêrune Biwena »